در روزهای گرم تابستان، هیچ چیز به اندازه یک کولر گازی سالم و پرقدرت نمیتواند هوای خانه یا محل کار را دلپذیر کند. اما تنها کافی است دستگاه شما دچار کوچکترین مشکلی شود تا آسایش روزانهتان به یک دردسر تبدیل شود. از خنک نکردن کولر گازی گرفته تا نشت آب و صداهای عجیب، همگی مشکلات رایجی هستند که میتوانند علل ساده یا پیچیدهای داشته باشند. برای افزایش عمر مفید کولر گازی و جلوگیری از خرابیهای پرهزینه، تنها چند نکته کلیدی در نگهداری را رعایت کنید.
در این مقاله سعی کردیم رایجترین عیوب کولر گازی را بررسی کنیم و راهحلهای عملی و قابل اجرایی برای حل هر مشکل ارائه دهیم، تا بدون نیاز فوری به تعمیرکار، بتوانید خودتان عیب یابی کولر گازی را شروع کرده و عملکرد دستگاه را بهبود دهید. البته برخی از برندها مانند انواع کولر گازی کریر، طراحی پیشرفتهتری دارند و برای نصب و تعمیر حتما باید از یک تعمیرکار متخصص کمک بگیرید. همچنین، سرویس دورهای و معایب کولر گازی چند پنله پیچیدهتر از کولرهای تکپنله است و زمان و هزینه بیشتری برای سرویس یا تعمیر نیاز دارد.

خنک نکردن کولر گازی: بررسی دلایل اصلی و راهحل سریع
رایجترین مشکلی که کاربران با کولر گازی و به ویژه داکت اسپلیت دارند، خنک نکردن کولر گازی است. این مشکل میتواند عوامل مختلفی داشته باشد که مهمترین آن کاهش گاز مبرد (گاز R22 یا R410) است. از جمله دلایل دیگر میتوان به گرفتگی فیلترهای هوا، کثیفی کویلها یا خرابی کمپرسور اشاره نمود. کاهش گاز مبرد به مرور زمان یا به دلیل نشتی در مدار گاز اتفاق میافتد و باعث میشود چرخه تبرید به درستی عمل نکند. علاوه بر این، اگر فیلتر هوا یا کویلهای پنل داخلی بیش از حد کثیف باشند، گردش هوا در دستگاه مختل شده و در نتیجه خنککنندگی ضعیف میشود. در مورد کولر گازی پرتابل، خنک کنندگی ضعیف دستگاه میتواند ناشی از این باشد که هوای گرم به جای خروج کامل، دوباره وارد محیط شده و تاثیر سرمایش را کاهش داده است.
برای عیب یابی کولر گازی و رفع این مشکل، اولین کاری که باید انجام دهید این است که فیلترهای هوا را بررسی کنید. اگر فیلترها آلودهاند، آنها را خارج کرده و با آب بشویید و کاملا خشک کنید. در مرحله بعد، باید وضعیت کویلهای داخلی و بیرونی دستگاه را از نظر گرفتگی و آلودگی بررسی کنید. در صورت نیاز، با اسپری مخصوص یا آب پرفشار آنها را تمیز کنید. اگر با وجود تمیز بودن قطعات دستگاه، همچنان سرمایش ندارید، در این زمان است که احتمال نشتی گاز یا ایراد در کمپرسور مطرح میشود. در این صورت، باید از یک تکنسین مجاز برای شارژ گاز و تست کمپرسور کمک بگیرید، زیرا کار با گاز مبرد نیاز به ابزار خاص و مهارت فنی دارد. همچنین، میتوانید برای بررسی اختلاف دمای ورودی و خروجی هوا، از دماسنج مادون قرمز استفاده کنید. این ابزار راهنمای خوبی در تشخیص عمق مشکل دستگاه شما است.

کولر گازی آب میدهد؟ علت نشت آب و روشهای برطرف کردن آن
این مشکل اغلب در فصلهای گرم و مرطوب مشاهده میشود: کولر گازی آب میدهد. نشتی کولر گازی به خصوص در فصول گرم و مرطوب سال معمولا به دلیل انسداد در مسیر تخلیه آب یا تجمع بیش از حد رطوبت روی اواپراتور یا پنل داخلی رخ میدهد. زمانی که کولر گازی در حال خنکسازی است، بخار آب موجود در هوا روی کویل سرد تقطیر شده و به شکل قطرات آب در سینی تخلیه جمع میشود. این آب باید از طریق لوله درین (Drain Pipe) تخلیه شود. اگر این لوله مسدود یا ترکخورده باشد، آب به جای خروج، از دستگاه نشت میکند. همچنین نصب غیر استاندارد دستگاه (مثلا شیب نامناسب پنل داخلی) میتواند باعث شود آب به جای تخلیه، به داخل اتاق برگردد.
برای رفع این مشکل و عیب یابی کولر گازی، دستگاهتان را خاموش کرده و پنل داخلی را باز کنید. لوله درین را بررسی کنید. اگر گرفتگی دارد (معمولا به دلیل تجمع گرد و خاک یا رشد کپک)، آن را با پمپ هوا یا سیم نازک تمیز کنید. اما اگر ترک یا پارگی دارد، باید آن را تعویض کنید. علاوه بر این، مطمئن شوید که پنل داخلی دستگاه کاملا تراز باشد و شیب آن به سمت لوله تخلیه مناسب باشد. در برخی موارد، یخ زدگی کویل و ذوب ناگهانی آن نیز میتواند باعث نشت ناگهانی آب شود. این مورد نشاندهنده کاهش گاز مبرد یا خرابی سنسور دمای دستگاه است و باید یک تکنسین به صورت تخصصی آن را بررسی نماید. رسیدگی سریع به این مشکل، از آسیب جدی به دیوار، کف یا حتی خود دستگاه جلوگیری میکند.

صداهای غیرعادی از کولر گازی: علتها و راهکارهای رفع نویز
شنیدن صداهای غیرعادی کولر گازی مانند صدای تقتق، وزوز، سوت یا لرزشهای شدید، علامت وجود مشکل مکانیکی یا نصب نادرست دستگاه است. شایعترین دلیل، شل شدن قطعات داخلی مانند فن یا پرههای دمنده در اثر کارکرد مداوم یا نامتعادل بودن در کولر گازی ایستاده است. گاهی اوقات نیز وجود جسم خارجی در مسیر فن یا کثیفی زیاد آن باعث ایجاد صدای ناهنجار میشود. اما صدای وزوز مداوم میتواند به دلیل ایراد در کمپرسور یا خازنهای الکتریکی باشد، در حالی که صدای سوت مانند معمولا به دلیل نشتی گاز مبرد است. برای رفع این صداها و عیب یابی کولر گازی، دستگاه را خاموش کنید. اتصالات داخلی، پایهها و فیلترها را بررسی کنید. در صورت نیاز آنها را سفت یا تمیز کنید. اگر منبع صدا را پیدا نکردید یا به قطعات الکتریکی مربوط بود، از یک تکنسین متخصص برای بررسی دقیقتر کمک بگیرید. چرا که ادامه کارکرد کولر با این علائم میتواند به آسیبهای جدیتر منجر شود.
مشکلات رایج در روشن نشدن کولر گازی و نحوه عیبیابی آنها
برای عیب یابی کولر گازی زمانی که روشن نمیشود، ابتدا بررسی کنید که برق دستگاه وصل است و دو شاخه یا فیوز مربوط به کولر دچار قطعی نشده باشد. اگر برقرسانی مشکل نداشت، کنترل (ریموت) را چک کنید. مطمئن شوید باتریهای آن سالماند و سیگنال ارسال میشود. در برخی اوقات، خرابی برد الکترونیکی یا قطع شدن ترمینالهای برق داخل پنل باعث شده است که دستگاه هیچ واکنشی نشان ندهد. همچنین، خرابی خازن استارت یا موتور کمپرسور نیز میتواند از دلایل روشن نشدن یونیت خارجی باشد. برای عیبیابی دقیقتر، باید ترتیب روشن شدن چراغهای نمایشگر (در صورت وجود) بررسی شود یا از تستر برای بررسی ولتاژ ورودی به دستگاه استفاده کنید. در این مرحله اگر همچنان مشکل برقرار است، بهتر است از یک سرویسکار متخصص کمک بگیرید. اگر به دنبال اطلاعات قابل اعتماد یا خدمات تعمیر تخصصی کولر گازی در تهران و شهرهای اطراف هستید، سرماگرما میتواند گزینهای مناسب باشد.