همزمان با پیشرفت علوم و فنّاوریهای مختلف استفاده از مواد پلیمری در صنایع گوناگون نیز رواج بالایی پیدا کرده است. پلاستوفوم یا یونولیت نیز نوعی ماده پلیمری خنثی، متخلخل و سبک وزن است که به واسطه ویژگیها و مزیتهای مختلف میتواند کاربردهای صنعتی و غیر صنعتی متعددی داشته باشد. در ادامه مطلب به بررسی و معرفی کامل این ماده پرداخته شده و مشخص میشود که پلاستوفوم چیست و چه ویژگیها و مزایایی دارد.
پلاستوفوم چیست؟
پلاستوفوم که نام صنعتی آن پلی استایرن انبساطی است و با نامهای دیگری همچون استایروفوم، یونولیت ، آکاسیف و … نیز شناخته میشود نوعی ماده پلیمری سفید رنگ، متخلخل، خنثی و سبک وزن است که اولین بار در سال 1839 توسط ادوارد سیمون به شکلی تصادفی کشف و اختراع شد. این ماده اولین بار توسط آلمانیها در جنگ جهانی دوم برای ساخت پلهای شناور روی آب استفاده شد و امروزه در صدها صنعت دیگر مورد استفاده قرار میگیرد. پلاستوفوم در اصل از نوعی پلاستیک تهیه شده از استایرن مونومر تولید شده و بیشتر از 90 درصد حجم آن نیز از هوا ساخته میشود به همین دلیل وزن بسیار سبکی دارد.
تولید پلاستوفوم در سه مرحله شامل پیش انبساط، تثبیت و شکلدهی انجام خواهد شد و در این فرآیند دانههای پلی استایرن با پنتان آغشته شده و در دمای بالاتر از 90 درجه سانتی گراد پیش فوم میگردند. افزایش دما موجب تبخیر پنتان شده و حجم مواد پایه ترموپلاستیک به ۲۰ تا ۵۰ برابر اندازه اصلی خود خواهد رسید. در مرحله بعد این دانهها 6 تا 12 ساعت برای تثبیت شدن حالت تعادل نگهداری شده و در نهایت وارد قالب میشوند. دانههای تثبیت شده در مرحله آخر در اشکال سفارشی طراحی میشوند و چنانچه لازم باشد مواد بازدارنده آتش به آنها اضافه خواهد شد. در مقاله دیگری از سایت مادفوم به بررسی کامل تری دی پانل، ویژگیها، مزایا، معایب و همچنین کاربردهای آن پرداخته شده است که میتواند اطلاعات جامعی از این محصول به مشتریان ارائه کند.
مهمترین مزایای پلاستوفوم چیست؟
پلاستوفوم همانند هر ماده پلیمری دیگر میتواند از ویژگیها و خصوصیات منحصربهفردی برخوردار باشد و درنهایت مزیتهای خاص خود را داشته باشد. ازجمله مهمترین و رایجترین مزیتهای پلاستوفوم میتوان به موارد زیر اشاره داشت:
- پلاستوفوم به واسطه فرآیند تولید خاصی که دارد وزن بسیار سبکی داشته و حمل و نقل و جابجایی آن بسیار راحت است. دلیل اصلی استفاده از فوم سقفی در ساختمانسازی نیز همین وزن پایین آن است.
- این ماده در برابر رطوبت، حرارت و صوت مقاومت بسیار بالایی دارد و به عنوان یک عایق کاربردی در ساختمانسازی، سیستمهای خنک کننده، سیستمهای گرمایشی و سرمایشی و … استفادههای متعددی دارد.
- پلاستوفوم همچنین میتواند در برابر فشار، وزن و ضربات مکانیکی مقاومت بالایی داشته باشد.
- پلاستوفوم ازجمله موادی است که قابلیت بازیافت داشته و میتوان آن را مجدداً مورد استفاده قرار داد.
- پلاستوفوم از طول عمر بالایی برخوردار است و در صورت نگهداری مناسب میتواند صدها سال عمر کند.
- در برابر مواد شیمیایی مقاوم بوده و به سادگی دچار خوردگی، پوسیدگی و … نمیشود.
- پلاستوفوم در برابر تغییرات دمایی مقاومت بسیار بالایی دارد و در دماهای بسیار بالا یا بسیار کم نیز راندمان و عملکرد مناسبی خواهد داشت.

مهمترین معایب پلاستوفوم
پلاستوفوم همچون هر ماده دیگری میتواند در کنار مزیتهای متعدد خود از معایب و ایراداتی نیز برخوردار باشد که مهمترین آنها شامل موارد زیر هستند:
- این ماده میتواند اثرات مخرب زیست محیطی داشته باشد چرا که یک ماده بر پایه نفت بوده و استخراج و تولید آن میتوان آلودگیهای زیست محیطی ایجاد کند.
- این ماده میتواند قابلیت اشتعالپذیری داشته باشد و در صورت آتش گرفتن میتواند گاز و سموم خطرناکی تولید کند.
- در برابر نور خورشید ضعیف بوده و بعد از مدتی دچار شکستگی و تغییر رنگ میشود.
- هرچند که بازیافت پذیر بودن این ماده یک مزیت است اما بازیافت آن میتواند هزینههای زیادی در برداشته باشد.
- این ماده همچون انواع پلاستیکهای دیگر تجزیهناپذیر است و درصورتیکه در طبیعت رها شود هزاران سال زمان نیاز خواهد داشت که تجزیه شود.
کاربردهای اصلی پلاستوفوم
در حقیقت پلاستوفوم یا یونولیت میتواند در اشکال و انواع مختلفی تولید شود و از تنوع بالایی برخوردار است. این ماده به واسطه ویژگیها و مزایای متعددی که دارد میتواند کاربردهای متعددی داشته باشد. از مهمترین استفادههای پلاستوفوم میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- این ماده برای تولید انواع یخدانهای یونولیتی به کار میرود که برای نگهداری و محافظت از انواع مواد غذایی، نوشیدنیها و … به کار میروند.
- این ماده در صنعت داروسازی برای محافظت از انواع داروها و بستهبندی و حمل راحت آنها استفاده میشود.
- در صنعت ساختمانسازی از این ماده برای ساخت مصالح سبک و ایمن و … مانند بلوک یونولیت، ساندویچ پنل و … استفاده میشود.
- در صنعت لوازم خانگی برای تولید انواع سیستمهای سرمایشی و گرمایشی و … به کار میرود.
- در صنایع دیگری همچون پزشکی، کشاورزی، حمل و نقل، پتروشیمی و نفت، صنایع دستی و … از پلاستوفوم استفادههای متعددی میشود.
قیمت پلاستوفوم
قیمت یونولیت سقفی، ورق یونولیتی، پلاستوفوم بستهبندی و انواع دیگر آن میتواند تحت تاثیر فاکتورها و پارامترهای مختلفی باشد و در سالهای اخیر نیز نوسانات زیادی داشته است. ازجمله مهمترین پارامترهای مؤثر در قیمت این ماده میتوان به مواردی همچون برند و شرکت سازنده یونولیتها، نوع مواد اولیه و نحوه پخت یونولیت، ویژگیهای فیزیکی یونولیت مانند ضخامت، عرض یونولیت و …، میزان دانسیته یونولیت، حجم و متراژ مصرفی یونولیت، هزینههای حمل و نقل، نوسانات ارزی و هزینه مواد اولیه وارداتی، استانداردهای تولید و مدت زمان گارانتی و … اشاره کرد.
آینده پلاستوفوم
رشد روزافزون و سریع جمعیت جهانی و افزایش نیاز به مسکن، بهداشت، غذا، دارو و … قطعاً آینده بسیار روشنی برای پلاستوفوم تصور میشود. امروزه تحقیقات و پژوهشهای متنوعی در زمینه تولید پلاستوفومهای سازگار با محیط زیست و بازیافت آنها انجام میشود که اثرات زیست محیطی آن را کاهش داده و به استفاده بهینهتر از آن کمک میکند.
توسعه پلاستوفومهای سبز و تولید مواد سازگار با محیط زیست و تجدید پذیر، بهبود وضعیت فرآیندهای بازیافت و حذف چالشهای آن، افزایش کاربریهای نوین پلاستوفوم در صنایع جدید و همچنین افزایش آگاهی عمومی و آموزش میتواند ازجمله پارامترهایی باشد که در آینده پلاستوفوم دیده میشود.
جمعبندی نهایی
پلاستوفوم یا یونولیت مادهای پلیمری خنثی، متخلخل و سبک وزن است که از ویژگیهایی همچون وزن کم، عایق صوت و رطوبت و حرارت، مقاومت بالا، طول عمر زیاد، قابلیت بازیافت و … برخوردار بوده و از تنوع بالایی از نظر کاربرد، مشخصات فیزیکی و شیمیایی و … برخوردار است. این ماده در بستهبندی و حمل و نقل، ساختمانسازی، غذا و دارو، پزشکی و … استفادههای متعددی دارد.
این مطلب صرفا جنبه تبلیغاتی داشته و به سفارش مادفوم منتشر شده و وینوک هیچ مسئولیتی در رابطه با آن نمیپذیرد. اطلاعات بیشتر