اگر سگتان عادت دارد هر چیزی را بجود، انتخاب گیاهان خانگیِ ایمن برای حیوانات خانگی اهمیت زیادی پیدا میکند. انجمن پیشگیری از ظلم به حیوانات آمریکا (ASPCA) گیاهان را یکی از رایجترین عوامل مسمومیت در حیوانات خانگی معرفی کرده است. بنابراین اگر قصد دارید یک ارکیده فالنوبسیس (Phalaenopsis) به مجموعه گیاهان آپارتمانی خود اضافه کنید، طبیعی است که بخواهید بدانید آیا این گیاه برای سگها خطرناک است یا نه.
خبر خوب این است که بیشتر گونههای ارکیده برای سگها و گربهها سمی نیستند. با این حال، بهتر است از همان ابتدا اجازه ندهید سگتان به خوردن گیاهان خانه عادت کند، زیرا این کار میتواند دردسرساز شود. اگر در خانه گربه هم نگهداری میکنید، پیشنهاد میکنیم مقاله «آیا ارکیده برای گربهها سمی است؟» را نیز بخوانید.
آشنایی با ارکیده
ارکیده یکی از محبوبترین گیاهان آپارتمانی در دنیاست و دلیل این محبوبیت کاملاً مشخص است. این گیاهان زیبا و خاص، گلهایی دارند که برای مدت طولانی شاداب و شکوفا میمانند، برای دستهگلهای تزئینی نیز انتخاب فوقالعادهای هستند و بسیاری از گونههای پرطرفدار آن، مانند فالنوبسیس، نگهداری نسبتاً آسانی دارند.
برای رشد مناسب، ارکیده معمولاً به محیطی گرم و مرطوب نیاز دارد و باید دور از نور مستقیم خورشید نگهداری شود.
آیا ارکیده برای سگها سمی است؟
یکی از مزیتهای بزرگ نگهداری ارکیده این است که بیشتر گونههای آن برای سگها خطری ندارند. انجمن ASPCA نیز گونه محبوب Phalaenopsis را در فهرست گیاهان غیرسمی برای سگها و گربهها قرار داده است.
البته خانواده ارکیده (Orchidaceae) بیش از ۲۵ هزار گونه مختلف را در بر میگیرد. اگرچه تاکنون گزارشی مبنی بر سمی بودن جدی ارکیدهها برای سگها منتشر نشده، اما ممکن است برخی گونههای کمیاب یا دورگه هنوز از نظر ایمنی بررسی نشده باشند. به همین دلیل، اگر قصد خرید یک ارکیده نادر را دارید و در خانه حیوان خانگی نگهداری میکنید، بهتر است جانب احتیاط را رعایت کنید.
همچنین گونهای به نام Lady’s Slipper یا «ارکیده کفشک بانو» (Cypripedium) اگرچه در فهرست گیاهان سمی برای حیوانات قرار ندارد، اما میتواند در انسان باعث تحریک خفیف پوست شود. احتمال دارد در سگهایی که با این گیاه تماس مستقیم دارند نیز واکنش مشابهی ایجاد کند.

چرا نباید سگتان ارکیده بخورد؟
غیرسمی بودن ارکیده به این معنا نیست که خوردن آن برای سگ کاملاً بیضرر است. گذشته از اینکه احتمالاً دوست ندارید گلهایی را که با زحمت پرورش دادهاید، در یک چشم به هم زدن از بین بروند، خوردن مقدار زیادی از هر گیاهی میتواند برای سگ مشکلات گوارشی ایجاد کند.
حتی گیاهانی که سمی نیستند، در صورت مصرف زیاد ممکن است باعث دلدرد، استفراغ یا اسهال شوند.
علاوه بر خود گیاه، بستر کاشت ارکیده نیز ممکن است دردسرساز باشد. اگر سگ مقدار زیادی از پوست درخت یا چیپسهای مخصوص کاشت ارکیده را بخورد، این مواد در معده متورم شده و حتی احتمال ایجاد انسداد روده را افزایش میدهند.
از طرف دیگر، برخی ارکیدهها با آفتکشها، علفکشها یا کودهای شیمیایی تغذیه میشوند که ممکن است برای سگها سمی باشند. اگر حیوان خانگی دارید، بهتر است از کودهای ارگانیک و سازگار با حیوانات، مانند کود ماهی (Fish Emulsion)، استفاده کنید تا این خطر به حداقل برسد.
چگونه مانع خوردن ارکیده توسط سگ شویم؟
سگها به دلایل مختلفی ممکن است سراغ گیاهان بروند. بعضی از آنها ذاتاً علاقه دارند گیاهان را بجوند، برخی از روی کنجکاوی این کار را انجام میدهند و بعضی دیگر هنگام بیحوصلگی یا استرس به سراغ گیاهان میروند.
اگر سگتان معمولاً علف میخورد، احتمال اینکه به گیاهان آپارتمانی هم علاقه نشان دهد بیشتر است. با برطرف کردن علت این رفتار و محافظت از گیاهان، هم از سلامت سگتان محافظت میکنید و هم گیاهانتان سالم میمانند.
چند راهکار ساده و کاربردی عبارتاند از:
- گیاهان را دور از دسترس قرار دهید. ارکیدهها را روی قفسههای بلند، داخل گلدانهای آویز یا در اتاقی قرار دهید که سگ به آن دسترسی نداشته باشد.
- سگ را بیشتر سرگرم کنید. فعالیت بدنی، بازیهای فکری و اسباببازیهای مناسب باعث میشود کمتر به جویدن گیاهان علاقه نشان دهد.
- استرس سگ را کاهش دهید. برخی سگها هنگام اضطراب شروع به جویدن وسایل مختلف میکنند. اگر متوجه شدید این رفتار ناشی از استرس است، علت آن را پیدا کنید و در صورت نیاز از دامپزشک یا متخصص رفتارشناسی سگ کمک بگیرید.

سوالات متداول
اگر سگم ارکیده بخورد چه اتفاقی میافتد؟
اگر سگ فقط چند گلبرگ ارکیده را بخورد، معمولاً جای نگرانی نیست. اما اگر مقدار زیادی از ساقه یا برگهای گیاه را خورده باشد، بهتر است چند ساعت تا یکی دو روز وضعیتش را زیر نظر بگیرید. در صورت مشاهده علائمی مانند استفراغ، اسهال، بیحالی یا هر تغییر رفتاری غیرعادی، با دامپزشک تماس بگیرید.
کدام ارکیده برای سگها ایمنتر است؟
بیشتر گونههای ارکیده تاکنون به عنوان گیاه سمی شناخته نشدهاند، اما از آنجا که همه گونهها بررسی نشدهاند، اگر میخواهید با خیال راحتتری گیاه انتخاب کنید، ارکیدههای فالنوبسیس (Phalaenopsis) گزینه مطمئنتری هستند.
سمیترین گیاهان برای سگها کداماند؟
یکی از خطرناکترین گیاهان برای سگها نخل ساگو (Sago Palm) است. تمام بخشهای این گیاه سمی هستند، اما دانهها بیشترین میزان سم را دارند و حتی خوردن چند دانه میتواند باعث نارسایی شدید کبد شود.
از دیگر گیاهان بسیار خطرناک برای سگها میتوان به گل انگشتانه (Foxglove)، کرچک (Castor Bean) و دلفینیوم یا لارکسپور (Larkspur) اشاره کرد. اگر میخواهید با سایر گیاهان خطرناک برای حیوانات خانگی آشنا شوید، مقاله «گیاهان سمی برای سگها» را از دست ندهید.
اگر علاوه بر ایمنی حیوانات، به انتخاب گیاه مناسب برای فضای استراحت هم اهمیت میدهید، مقاله «بهترین گیاهان برای اتاق خواب» میتواند انتخابهای مناسبی را به شما معرفی کند.