در مورد بیماری سیروز کبدی چه باید دانست؟ نشانه‌های شناخت این بیماری چیست؟

بیماری سیروز کبدی یا بیماری کبد الکلی نتیجه مصرف بیش از حد الکل است که به کبد آسیب می‌رساند و منجر به ایجاد چربی‌ها، التهاب و زخم در کبد می‌شود. این بیماری می‌تواند کشنده باشد.

سیروز کبدی یکی از دلایل اصلی بیماری‌های مزمن کبدی در کشورهای غربی است. کبد یکی از پیچیده‌ترین اندام‌های بدن انسان است که بیش از ۵۰۰ عملکرد را در بدن برعهده دارد. این عملکردها شامل فیلتر کردن سموم خون، ذخیره انرژی، ساختن هورمون‌ها و پروتئین‌ها و تنظیم کلسترول بالا و قند خون است.
آسیب کبدی می‌تواند بر کل بدن تأثیر بگذارد. با شروع آسیب، مدت زمان زیادی طول می‌کشد که بیماری خود را نشان دهد، زیرا کبد به طور کلی در ترمیم و بازسازی خود بسیار مؤثر عمل می‌کند. غالباً با با گذشت زمان آسیب تشخیص داده می‌شود که برگشت ناپذیر است.
طبق آمار مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌ها (CDC)، در سال ۲۰۱۴ تعداد کشته شدگان ناشی از بیماری سیروز کبدی در آمریکا ۱۹۳۸۸ نفر بوده است، در حالی که تخمین زده می‌شود که تمام علل بیماری مزمن کبدی و سیروز منجر به ۱۲ مرگ و میر در ۱۰۰۰۰۰ نفر در سال می‌شود. 
در سال ۲۰۱۵، در آمریکا، تقریبا ۲۰ درصد از کل پیوندهای کبدی در نتیجه بیماری سیروز کبدی رخ داده است، و این را به سومین دلیل شایع پیوند کبد بعد از هپاتیت مزمن C و سرطان کبد تبدیل کرده است.

حقایقی کوتاه در مورد بیماری سیروز کبد 

  • بیماری سیروز کبدی یا کبد الکلی عامل اصلی بیماری مزمن کبدی در کشورهای غربی و سومین علت شایع پیوند کبد است.
  • خودداری از خوردن مشروبات الکلی تنها روشی است که احتمال بهبودی در فرد را دارد.
  • زردی و لرزش علائم بیماری سیروز کبدی است.
  • گزینه‌های درمانی شامل دارو، تغییر در شیوه زندگی و خوردن خوراکی‌های سالم برای کبد و جراحی می‌باشند.
  • محدودیت‌های روزانه برای بیماران بیش از یک نوشیدنی در روز برای زنان و بیش از دو نوشیدنی در روز برای آقایان است.

علائم اولیه سیروز کبدی

سیروز کبدی

علائم اولیه بیماری سیروز کبدی مبهم است و طیف وسیعی از سیستم‌های بدن را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
همراه با ناخوشی که احساس متداول در تمام بیماری‌ها است، علائم زیر می‌توانند از علائم اولیه این بیماری باشند:

به راحتی می‌توان علائم اولیه را به عنوان دردهای مربوط به معده یا ورم معده یا گاستریت و یا ضعف عمومی برطرف کرد. با این وجود، ترک این علائم بدون تشخیص و درمان نشده، به ویژه در حالی که همچنان مشروبات الکلی مصرف می‌کنید، می‌تواند به مرور زمان منجر به پیشرفت سریع‌تر بیماری کبد شود.

علائم سیروز کبدی

با پیشرفت بیماری سیرزو کبدی، تشخیص علائم آن آسان‌تر می‌شود. علائم بارز بیماری سیروز کبدی در مرحله بعد شامل موارد زیر می‌شود:

  • زردی یا رنگ زرد سفیده چشم و پوست
  • ورم یا تورم اندام زیرین
  • وجود مایع در شکم، که به نام آسیت شناخته می‌شود
  • تب و لرز
  • خارش بسیار در پوست
  • ناخن‌هایی که بیش از حد خمیده می‌شوند، معروف ناخن به چماقی
  • کاهش وزن سریع به مقدار قابل توجه
  • ضعف عمومی و تحلیل رفتن عضلات
  • خون در مدفوع و استفراغ 
  • خونریزی و کبودی
  • واکنش‌های حساس‌تر به الکل و مواد مخدر

پس از دانستن علائم، باید بدانید که این بیماری به مرحله پیشرفته‌ای رسیده است و مراجعه به پزشک قدم مهم بعدی است.

درمان سیروز کبدی

اولین قدم برای درمان هر سطح از بیماری‌ کبد الکلی متمرکز بر حذف الکل از رژیم غذایی است.

پرهیز از نوشیدن مشروبات الکلی

سیروز کبدی

این می‌تواند به از بین بردن علائم اولیه بیماری کمک کند. به عنوان مثال، متوقف کردن نوشیدن یک بار مشروبات الکلی در روز در بیماران مبتلا به کبد چرب، ممکن است در طی ۲ تا ۶ هفته شرایط را از بین ببرد.
وقتی فرد در هر مرحله از بیماری تشخیص داده شود که به بیماری سیروز کبدی مبتلا شده است، توصیه می‌شود که هرگز نوشیدن را از سر نگیرد. هر شرایطی که علائم از بین رفته باشد، معمولاً پس از شروع مجدد نوشیدن، برمی‌گردد.
از آنجایی که وابستگی به الکل می‌تواند ترک مشروبات الکلی را سخت کند، لازم است که به تدریج میزان مصرف الکل کاهش یابد.
افرادی که مرتباً بیشتر از حد مجاز روزانه مشروبات الکلی می‌نوشند، نباید بدون کمک پزشکی نوشیدن را متوقف کنند. ترک ناگهانی الکل می‌تواند زندگی فرد را با خطر مواجه کند. افراد باید برای دستیابی به روش مطمئن ترک الکل، از یک پزشک حرفه‌ای کمک بگیرند.
میزان محدودیت توصیه شده روزانه، یک لیوان نوشیدنی در روز برای زنان و دو لیوان نوشیدنی در روز برای آقایان است.
درمان شناختی رفتاری (CBT) و داروهای موسوم به بنزودیازپین‌ها می‌توانند برای کاهش علائم ترک در فرد مبتلا به الکل استفاده شوند. افراد با وابستگی شدید به الکل ممکن است در یک مرکز توانبخشی بستری برای نظارت دقیق‌تر بمانند.
در این صورت ممکن است برای جلوگیری از عود مصرف الکل از درمان مداوم استفاده شود. از داروهایی مانند آکامپورست، نالتروکسون، توپیرامات، باکلوفن و دی سولفیرام نیز می‌توان برای جلوگیری از بازگشت مصرف الکل استفاده کرد.

تغییر سبک زندگی 

کاهش وزن و ترک سیگار نیز ممکن است برای درمان این بیماری توصیه شود زیرا اضافه وزن و سیگار کشیدن هر دو در بدتر شدن بیماری سیروز کبدی نقش داشته باشند. مصرف یک مولتی ویتامین روزانه نیز معمولاً توصیه می‌شود.

داروهای سیروز کبدی

کورتیکواستروئیدها یا پنتوکسیفیلین ممکن است برای کاهش التهاب کبد در افراد مبتلا به کبد حاد الکلی حین درمان در بیمارستان استفاده شود.
داروهای دیگری که پتانسیل درمان را نشان داده‌اند و در حال حاضر مورد مطالعه قرار گرفته‌اند عبارتند از:

  • پروبیوتیک‌ها و آنتی بیوتیک‌ها
  • درمان با سلول‌های بنیادی
  • داروهایی که مسیر التهاب را هدف قرار می‌دهند

پیوند کبد

سیروز کبدی

در افرادی که نارسایی کبدی دارند، کبد به طور کامل متوقف می‌شود. این می‌تواند نتیجه بیماری کبد در مرحله پیشرفته باشد و اغلب به این معنی است که پیوند کبد تنها گزینه برای بقای طولانی مدت است.
به طور معمول، فقط افرادی که حداقل شش ماه از مصرف الکل قبل از عمل خودداری کردند و افرادی که سایر سیستم‌های بدن و اندام‌های سالمی دارند، تحت عمل جراحی قرار می‌گیرند و برای پیوند در نظر گرفته می‌شوند.
پیوند کبد یک روش پیچیده است که به در دسترس بودن یک اهدا کننده بستگی دارد. داروهای ضد پس زدن که پس از پیوند داده می‌شوند می‌توانند خطر ابتلا به عفونت‌های جدی و انواع سرطان را افزایش دهند.
پیوند کبد آخرین راه حل است. ترک الکل و درمان زودهنگام این بیماری بهترین راه برای افراد است که احتمال از بین بردن و یا کند شدن بیماری را افزایش می‌دهند.

دورنمای بیماری سیروز کبدی

امید به زندگی یک فرد مبتلا به بیماری کبد الکلی با پیشرفت این بیماری به طرز چشمگیری کاهش می‌یابد.
به طور متوسط، از هر سه نفر یکی از افراد در پیشرفته‌ترین مرحله بیماری کبد و سیروز کبدی پس از ۲ سال هنوز زنده است. هنگامی که بدن می‌تواند سیروز را جبران و مدیریت کند، طول عمر معمول ۶ تا ۱۲ سال است. کسانی که در مراحل اولیه بیماری هستند، تا زمانی که از نوشیدن الکل خودداری کنند، عمر بیشتری خواهند داشت.
برخی از مراحل بیماری قابل برگشت است و هنگامی که فرد مشروبات الکلی را به طور کامل متوقف کند، امید به زندگی می‌تواند افزایش یابد.
عدم استعمال سیگار، کنترل وزن بدن و مدیریت دیابت و همچنین هرگونه بیماری قلبی، کلیوی یا ریه نیز در افزایش و بهبود کیفیت زندگی از اهمیت بسیاری برخوردار است.

مراحل بیماری

بیماری سیروز کبدی یا کبد الکلی دارای چهار مرحله اصلی است.

بیماری کبد چرب الکلی

سیروز کبدی

نوشیدن حجم زیادی از الکل می‌تواند باعث شود اسیدهای چرب در کبد جمع شوند. بعضی اوقات، نوشیدن سنگین الکل در طی یک دوره کوتاه، حتی کمتر از یک هفته، می‌تواند باعث این امر شود. معمولاً علائمی وجود ندارد و اگر فرد از این نقطه به بعد از مصرف الکل خودداری کند، این مرحله از بیماری اغلب برگشت پذیر است.

هپاتیت الکلی

در هپاتیت الکلی استفاده مداوم از الکل منجر به التهاب مداوم کبد خواهد شد. این مشکل می‌تواند بعد از سال‌ها نوشیدن مشروبات الکلی رخ دهد. همچنین می‌تواند در دوره‌های نوشیدن زیاد حاد نیز شود. هپاتیت یک اصطلاح کلی تورم و التهاب کبد از هر علتی است.
اگر فرد برای طولانی مدت از الکل خودداری کند، هپاتیت الکلی معمولاً قابل برگشت است.

فیبروز

فیبروز یک از انواع پروتئین در کبد از جمله کلاژن است. این بیماری در اکثر انواع بیماری‌های مزمن کبدی وجود دارد. اشکال خفیف تا متوسط فیبروز ممکن است برگشت پذیر باشد. فیبروز مداوم و التهاب می‌تواند منجر به سرطان کبد شود.

سیروز

سیروز زمانی اتفاق می‌افتد که کبد برای مدت طولانی ملتهب شده باشد و منجر به زخم و از بین رفتن عملکرد شود. این می‌تواند یک وضعیت خطرناک برای زندگی باشد. آسیب سیروز غیر قابل برگشت است اما بیمار می‌تواند با خودداری از نوشیدن الکل از آسیب بیشتر جلوگیری کند.

پرهیز از نوشیدن مشروبات الکلی در طول عمر ممکن است باعث بهبود عملکرد کبد شود، اما آسیب دائمی و شدید ناشی از سیروز ممکن است به این معنی باشد که بیمار برای زنده ماندن به پیوند کبد نیاز دارد.
از آنجا که کبد دیگر به درستی سموم را پردازش نمی‌کند، نسبت به داروها و الکل حساس‌تر می‌شود. مصرف الکل باعث از بین رفتن کبد و همچنین کاهش توانایی کبد در جبران خسارت جاری می‌شود.

عوامل خطر

تعدادی از عوامل، خطر ابتلا به بیماری سیروز کبدی را افزایش می‌دهند.
طبق مطالعه مربوط به کالج آمریکایی بیماری‌های مربوط به روده، معده و گوارش، خانم‌هایی که روزانه بیش از دو نوشیدنی الکلی مصرف می‌کنند و مردانی که بیش از پنج سال در روز بیش از سه نوشیدنی مصرف می‌کنند، در معرض خطر ابتلا به بیماری کبد الکلی هستند.
الکل در بدن زنان کندتر از بدن مردان سوخت و ساز می‌شود. سرعت ابتلا به فیبروز، التهاب و آسیب کبدی در زنان به دلیل عوارض مصرف الکل بیشتر است. تحقیقات نشان داده است که زنان حتی در همان مقادیر مصرف الکل، در مورد تأثیرات منفی الکل نسبت به مردان حساس‌تر هستند.

طبق آمار انستیتوی ملی سوء مصرف الکل (NIAAA)، تقریبا ۱۳ درصد از زنان آمریکایی که مشروبات الکلی می‌نوشند بیش از هفت نوشیدنی الکلی در هفته مصرف می‌کنند.

زنانی که مقادیر زیادی الکل مصرف می‌کنند و همچنین دچار اضافه وزن هستند، شانس بیشتری برای ابتلا به بیماری مزمن کبد دارند. با این حال، مرض چاقی نیز یک عامل خطر برای مردان است.

ابتلا به هپاتیت C این خطر را افزایش می‌دهد و فردی که به طور مرتب الکل مصرف می‌کند و به هر نوع هپاتیت مبتلا شده است، بیشتر در معرض ابتلا به بیماری کبد قرار دارد. هپاتیت C همچنین خطر ابتلا به سرطان کبد را افزایش می‌دهد.
تغییرات ژنتیکی می‌تواند خطر ابتلا به این بیماری را افزایش دهد. اگر فرد تغییراتی در ژنتیک خود و آنزیم‌های خاص که برای متابولیسم الکل مهم هستند، از جمله ADH ، ALDH و CYP4502E1 را تجربه کند، شانس بیشتری برای ابتلا به بیماری کبد الکلی خواهد داشت.

علل ابتلا به بیماری سیروز کبدی

مشخص نیست که چرا بیماری کبد الکلی بر برخی افراد تأثیر می‌گذارد و در برخی دیگر تاثیر ندارد.
استالدهید یک ماده شیمیایی سمی است که با تجزیه الکل در بدن ایجاد می‌شود. به کبد آسیب می‌رساند و منجر به زخم و التهاب کبد می‌شود.
به نظر می‌رسد این ماده شیمیایی بیشتر از سایرین بر برخی افراد تأثیر می‌گذارد.

جلوگیری از کبد الکلی

برای جلوگیری از ابتلا به بیماری سیروز کبدی یا کبد الکلی و سایر شرایط مرتبط با مصرف الکل، به افراد توصیه می‌شود دستورالعمل‌های پزشکی را برای محدودیت مصرف الکل دنبال کنند.
نوشیدن بیش از حد الکل می‌تواند خطر آسیب کبدی را افزایش دهد. 
انستیتوی ملی سوء مصرف الکل همچنین خاطرنشان می‌کند که افراد مختلف به روش‌های مختلفی به الکل واکنش نشان می‌دهند و برخی از آنها بیشتر از دیگران در اثر نوشیدن الکل در معرض خطر هستند. 

منبع medicalnewstoday
عضویت در خبرنامه وینوک
عضویت در خبرنامه وینوک
در خبرنامه وینوک عضو شوید بهترین مطالب را هر هفته در ایمیل خود بخوانید
میتونید هر لحظه که خواستید عضویت خود را غیر فعال کنید

ارسال نظر

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.